Ruisend water ontspringt uit duizend-en-één-bronnen en stroomt in de irrigatiekanalen… frisse boomgaarden, groene pluimen van de palmbomen met zware goudgele dadels: de oase is een magische wereld. Absoluut een andere wereld, een paradijsachtige belevenis als de blik valt op deze fantastische tuinen waar het geduld van de mensen leven heeft geschonken in het hart van de woestijn…

Maar wat een contrast tussen de ene en de andere oase! In Tozeur en Nefta strekken immense palmentuinen zich majestueus uit langs naakte plateaus. Op de uitlopers van het Atlasgebergte ontspringen bergoases, fragiel, uit de holten van rotsen. Aan de rand van de Sahara vormen de oasen van Tunesië een eigenaardige en hartelijke wereld die u niet snel vergeet.

Gabès en de oaseroute

Van Gabès naar Gafsa doorsnijdt een lijn oases Tunesië van oost naar west en scheidt daarmee het grote Zuiden van de stepperegio. Deze regio, gelegen aan de oude karavaanroute, is een land van contrasten: gigantische duinen en palmtuinen grenzen aan chotts, oude zoutmeren die nu zijn opgedroogd.

De route start aan de kust, waar de overweldigende oase van Gabès de magie van de hennatuinen en granaatappelbomen in de schaduw van de dadelpalmen tentoonspreidt. In een koetsje of op de fiets beleeft u heerlijke momenten in deze tuinen. Een bezoek aan de volgende kleurrijke plaatsen is ook aan te raden: de beroemde kruidenmarkt en de dierentuin Chenini de Gabès met een ongelooflijke verzameling reptielen en sauriërs.

Verder naar het zuiden kunt u de holwoningen van Matmata bezoeken die zijn aangelegd onder de grond: in de zachte rots zijn gaten rond kraters gegraven die dienen als kamers die koel blijven.  In Kébili, Tozeur of Nefta kunt u zien hoe behendig de oasebewoners naar boven klimmen op de stammen om de dadels te plukken. Tenslotte verheft zich in het westen, daar waar de woestijn de uitlopers van het Atlasgebergte raakt, de oude stad Gafsa, beroemd om zijn tapijten en de Romeinse zwembaden waar stoere jongetjes elkaar uitdagen tot acrobatische duiksprongen.

Tozeur en Nefta, woestijnmedina’s

Tussen de chotts en gigantische duinen bevinden zich  in de regio Jerid, waarvan de naam 'palmenland' betekent, twee grote steden: Tozeur en Nefta. Deze twee steden kennen een rijke geschiedenis met de karavaanhandel, het weven van wol en zijde en de productie van dadels die vroeger tot welvaart leidden.

Hun oases bestaan uit grote bossen palmbomen die smakelijke dadels leveren, waaronder de beroemde variëteit deglet nour, die ‘dadel van het licht’ betekent. Onder de beschermende schaduw van de dadelpalm groeien fruitbomen of zijn charmante tuinen als het 'paradijs' van Tozeur aangelegd.

Een bezoek aan de oude wijken van deze steden is hartveroverend: smalle straatje, hoge muren en gewelfde doorgangen vormen een doolhof van schaduw en licht. De originele architectuur onderscheidt zich door het gebruik van lemen bakstenen, gemengd met zand, waardoor er zeer karakteristieke reliëftekeningen ontstaan. In Nefta, een stad met talloze maraboes (religieuze bouwwerken), verrijzen hier en daar tientallen witte koepels.

In de souks maakt u kennis met originele ambachtskunst die laat zien wat de regio allemaal te danken heeft aan de palmboom: van de stam worden deuren en karkassen gemaakt, van de bladeren worden manden en matten gevlochten en uit de stelen worden de meest diverse voorwerpen gesneden.

De bergoases

Oases en bergen ... wie kan een vergelijkbare associatie bedenken? Toch hebben drie dorpen in Tunesië, hoog op de dorre berghellingen met een okerkleur als de woestijn, zich kunnen ontwikkelen in de schaduw van de dadelpalmbomen. Drie verbazingwekkende voorbeelden die de weerstand van de palmboom aantonen en laten zien wat de Sahara-volkeren uit een eenvoudige waterbron weten te halen.

In Chebika sijpelt het verkwikkende water van een hoge waterval om onder in een kloof, omzoomd met palmbomen, een wadi te vormen. Tamerza lijkt gebarricadeerd achter de bergketen, alsof het is opgehangen aan de flanken van een reusachtige canyon met zicht over de grote vlakte tot Chott en de zandheuvels. Het oude en verlaten dorp strekt zich over de hele lengte van de palmentuin uit en is omgeven door prachtige watervallen. Midès, tenslotte, van deze oases het meest westelijk gelegen, is wellicht de meest indrukwekkende met zijn duizelingwekkende hoge canyon.

Verblijf en ontdekking

Het oasegebied dat tegenwoordig een ruime keuze uit comfortabele hotels biedt en uitstekend is geïntegreerd in de natuurlijke omgeving, vormt een ideale bestemming voor een vakantie om de Sahara-regio's te ontdekken, of gewoon voor rust en verandering van omgeving. Als naargelang uw wensen kunt u talrijke excursies maken of op eigen tempo deze aparte werelden van palmtuinen en de oude wijken verkennen.

In Tozeur, goed bereikbaar dankzij de internationale luchthaven, is het museum Dar Cheraït met zijn buitengewone verzameling kostuums en fraaie traditionele objecten beslist de moeite van een bezoek waard. In het park wordt u meegevoerd in de sprookjesachtige wereld van de vertellingen van duizend-en-één-nacht. De Golf Oasis is een onvergetelijke belevenis vanwege het parcours dat bezaaid is met rotsen en canyons, precies tegenover de palmentuin. In de dierentuin van de woestijn vindt u woestijnvossen, gazellen en veel andere Saharadieren.

Maar de meest magische momenten zult u toch beleven als u Sahara-avonden bijwoont in de palmentuin waar licht-en-geluidvoorstellingen worden gehouden in het speciaal hiervoor aangelegde Planet Oasis.

De intense Jerid

Vliegen in een ultralight boven de palmbomen, met een zeilwagen de immense Chott el-Jerid bestormen, het zand en de rotsbodem trotseren in een quad, op de motor of de mountainbike: de regio Tozeur biedt een buitengewone omgeving voor intensieve belevingen. En omdat de Sahara ook extreme landschappen bezit, zijn de mogelijkheden voor onvergetelijke ervaringen ongekend.

Zo kunt u door de kolossale kloven van de wadi Selja reizen met een trein uit de belle-époque die ooit van de bey van Tunis was, helemaal is gerestaureerd en nu Lézard Rouge (rode hagedis) heet. Op slechts enkele kilometers van de hotels zijn de grote zandduinen toegankelijk en staan zelfs nog de decors waarin Star Wars is opgenomen. Allerlei evenementen worden georganiseerd in Chott el-Jerid; deze krijgen een vreemd karakter in dit echte zoutmeer met zijn oneindige horizon, waar de zoutkristallen die worden opgewarmd door de felle zon verbluffende weerspiegelingen laten ontstaan.

Aan de poorten van het grote Zuiden

Een uitstapje naar het grote Zuiden biedt evenveel verrassingen als betoverende momenten. Deze regio’s kennen namelijk heel wat gezichten. Aan de rand van de grote Erg, rond het stadje Douz, bevindt zich een landschap dat is gewikkeld in een zachte zandmantel, bezaaid met kleine oases en stille dorpjes. In Douz, een groot verkeersknooppunt voor de nomaden, herleven elk jaar de tradities van het grote Zuiden tijdens het Sahara-festival:  fantasia's, jacht, spelen, ceremonies…

Met mehari’s of in een stoet 4x4 naar Ksar Ghilane is de woestijn al goed voelbaar met een bivak onder de sterrenhemel of slapen in een tent op deze Sahara-pleisterplaats. De Tunesische Sahara met zijn authentieke omgeving is een van de veiligste en meest toegankelijke plaatsen die er zijn.

Vergeet echter ook niet de ‘woestijn van steen’, het zuidoosten van Tunesië waar immense plateaus en majestueuze bergen elkaar afwisselen. Het is een regio met verbazingwekkende tradities, zoals holwoningen: dorpjes zijn geplakt tegen de berghellingen en huizen zijn verscholen in de rots, beschut tegen de verschrikkelijke hitte. Zeer oude gebruiken als tatoeages, weefsels en berbertalen overleven hier; de ontmoeting met deze primitieve en hartelijke wereld maakt een reis naar de Sahara juist zo waardevol.